เท Lanko 701 ใต้ Base Plate และฐานเครื่องจักร แบบถูกวิธี ไม่เป็นโพรงอากาศ แก้ฐานสั่น ทรุด
สินค้าที่พูดถึงในบทความนี้: LANKO 701 CLAVEX ปูนนอนชริ้งค์เกราท์ 25 กก. · ดูรายละเอียดสินค้า
งานเทปูนเกร้าท์ใต้ Base Plate ต้องทำให้วัสดุไหลเข้าเต็มพื้นที่ใต้เพลทและดันอากาศออกได้จริง ไม่ใช่แค่ปูนไหลถึงขอบด้านนอกเท่านั้น เทคนิคสำคัญคือเตรียมผิวให้ถูกต้อง ตั้งแบบหล่อให้แน่น ทำ Head Box ให้มีแรงดัน และเท Lanko 701 จากด้านเดียวอย่างต่อเนื่อง
ทำไมใต้ Base Plate ถึงเกิดโพรงอากาศได้ง่าย?
ใต้ฐานเพลทเหล็กมักเป็นช่องแคบต่อเนื่อง มี Anchor Bolt, shim plate, ขอบแบบหล่อ และพื้นที่ที่มองไม่เห็นด้านใน หากเทปูนเกร้าท์ผิดวิธี อากาศจะถูกขังอยู่ใต้เพลท ทำให้เกิดโพรงหรือพื้นที่รับแรงไม่เต็ม เมื่อเครื่องจักรหรือเสาเหล็กรับโหลดจริง แรงจะกระจุกตัวที่บางจุด เกิดการสั่น ร้าว โบลต์คลาย หรือเพลททรุดตามมาได้
การเท Lanko 701 ใต้ Base Plate ต้องให้ปูนไหลจากจุดเข้าไปยังปลายทางเดียว และให้อากาศหนีออกได้ตลอดทาง ถ้าเทจากหลายด้านพร้อมกัน ปูนอาจมาชนกันตรงกลางและขังอากาศไว้ภายใน แม้ด้านนอกจะดูเหมือนเต็มแล้วก็ตาม
ดังนั้นงาน Base Plate ไม่ควรคิดแค่ว่า “เทให้เต็มแบบ” แต่ต้องวางแผนเส้นทางการไหลของปูนตั้งแต่ก่อนผสมจริง ทั้งตำแหน่งช่องเท ความสูงของ Head Box ช่องระบายอากาศ ความแน่นของแบบ และจำนวนคนที่ต้องช่วยเทให้ต่อเนื่อง
ขั้นตอนเท Lanko 701 ใต้ฐานเพลทเหล็กแบบถูกวิธี
ตรวจความหนาช่องว่างหลายจุด เช็ก shim, anchor bolt และแนวทางที่ปูนจะไหลผ่านก่อนทำแบบหล่อ
สกัดผิวหลวม กำจัดฝุ่น คราบน้ำมัน และเศษวัสดุ จากนั้นพรมน้ำให้ผิวอิ่มตัวแบบ SSD แต่ต้องไม่มีน้ำขังก่อนเท
แบบต้องไม่รั่วและรับแรงดันปูนได้ ทำปากเทด้านหนึ่งให้สูงพอสร้างแรงดันช่วยให้ Lanko 701 ไหลใต้เพลทต่อเนื่อง
งานใต้เพลทที่ต้องการไหลตัวมักใช้แบบเหลว 3.25–3.50 ลิตรต่อถุง 25 กก. ผสมอย่างน้อย 3 นาที พัก 1-3 นาที แล้วกวนสั้น ๆ ก่อนเท
รักษาระดับปูนใน Head Box ให้ต่อเนื่องจนเห็นปูนออกที่ด้านตรงข้ามหรือช่องระบายอากาศ แล้วจึงหยุดเทและปาดแต่ง
ป้องกันการสูญเสียน้ำเร็วเกินไป และรอให้กำลังอัดเหมาะสมตามข้อกำหนดของวิศวกรหรือผู้ผลิตเครื่องจักร
Head Box สำคัญอย่างไร?
Head Box หรือปากเทยกสูงเป็นตัวช่วยสร้างแรงดันจากน้ำหนักตัวปูน ทำให้ Lanko 701 ไหลเข้าใต้เพลทได้ต่อเนื่องกว่าเทแบบปากต่ำหรือค่อย ๆ หยอดจากขอบเพลท การมี Head Box ที่ดีช่วยลดปัญหาปูนหยุดกลางทาง และช่วยให้ผู้ปฏิบัติงานควบคุมระดับปูนระหว่างเทได้ง่ายขึ้น
ช่องเทเล็กเกินไปทำให้ปูนสะดุดและเกิดคอขวด ควรมีพื้นที่ให้เติมปูนต่อเนื่องได้
ความต่างระดับช่วยสร้างแรงดันให้ปูนไหลผ่านช่องแคบและสิ่งกีดขวางใต้เพลท
ถ้าปูนรั่วออกจากข้างแบบ แรงดันจะตกและมีโอกาสไหลไม่เต็มพื้นที่ใต้เพลท
วิธีตรวจง่าย ๆ: ถ้าเทแล้วเห็นปูนไหลออกสม่ำเสมอที่ด้านตรงข้ามหรือช่อง vent แปลว่าทางไหลเปิดและอากาศถูกดันออกได้ดีขึ้น แต่ยังต้องควบคุมการเทให้ต่อเนื่องจนเต็มพื้นที่
เลือกแบบเหลวหรือแบบข้นสำหรับ Base Plate?
งานใต้ Base Plate ส่วนใหญ่ต้องการให้ปูนไหลเข้าเต็มช่องว่าง จึงมักเลือก Lanko 701 แบบเหลว โดยใช้น้ำ 3.25–3.50 ลิตรต่อถุง 25 กก. ตาม TDS แต่ถ้าช่องว่างสั้น ไม่ซับซ้อน และทีมงานสามารถวางวัสดุได้ดี อาจเลือกแบบข้น 2.75 ลิตรต่อถุงเพื่อให้ได้กำลังอัดสูงสุดตามตาราง
| รูปแบบการผสม | น้ำต่อถุง 25 กก. | กำลังอัด 28 วัน | เหมาะกับงานใต้ Base Plate แบบไหน |
|---|---|---|---|
| Pouring / แบบเหลว | 3.25–3.50 ลิตร | ≥ 75 MPa (น้ำ 13%) | ช่องใต้เพลทยาว ต้องไหลจากด้านหนึ่งไปอีกด้าน หรือต้องการลดโพรงอากาศ |
| Plastic / แบบข้น | 2.75 ลิตร | ≥ 80 MPa | ช่องว่างไม่ซับซ้อน ควบคุมการวางวัสดุได้ดี และเน้นกำลังอัดสูงสุด |
| Micro Concrete | 3.25–3.50 ลิตร + หินเกล็ด 10 ลิตร | ใช้ตามความเหมาะสมของโพรงใหญ่ | ช่องหนาหรือโพรงขนาดใหญ่ที่วิศวกรอนุมัติให้ผสมหินเกล็ดตาม TDS |
ห้ามแก้ปูนข้นด้วยการเติมน้ำเพิ่มหลังผสม: การเติมน้ำเพิ่มทำให้สัดส่วนผิดและอาจลดกำลังอัดจริง ถ้าต้องการ flow มากขึ้น ให้เลือก consistency ตั้งแต่ต้นและออกแบบทางไหลให้ถูกต้อง
ช่วยให้ปูนไหลใต้เพลทได้อย่างไร โดยไม่ทำให้แยกตัว?
ในพื้นที่ใต้เพลทที่ยาวหรือมีสิ่งกีดขวาง เช่น Anchor Bolt และ shim สามารถใช้เหล็กเส้นหรือสายรัดช่วยให้วัสดุไหลและสัมผัสผิวได้ดีขึ้น แต่ต้องทำอย่างระมัดระวัง จุดประสงค์คือช่วยเปิดทางและไล่ปูนให้ต่อเนื่อง ไม่ใช่กวนแรงจนส่วนผสมแยกตัว
| วิธีช่วยการไหล | แนะนำหรือไม่ | เหตุผล |
|---|---|---|
| เหล็กเส้นช่วยเขี่ยเบา ๆ | ใช้ได้ | ช่วยเปิดทางไหลและลดจุดค้างของปูนในพื้นที่เข้าถึงยาก |
| สายรัดหรือ strap ใต้เพลท | ใช้ได้ | ช่วยให้ปูนสัมผัสผิวและไหลต่อเนื่องในช่องยาว |
| เครื่องจี้คอนกรีต | ไม่ควรใช้ | แรงสั่นมากเกินไปอาจทำให้ Lanko 701 แยกตัว |
| เติมน้ำเพิ่มระหว่างเท | ไม่ควรใช้ | ทำให้คุณสมบัติลดลงและเสี่ยงไม่ตรงค่ากำลังอัดตาม TDS |
ข้อผิดพลาดที่ทำให้เกิดโพรงอากาศใต้ Base Plate
- เทจากหลายด้านพร้อมกัน: ปูนอาจปิดทางอากาศและกักโพรงไว้กลางเพลท
- ไม่มี Head Box: แรงดันไม่พอ ปูนไหลเข้าได้ไม่ลึกหรือหยุดกลางทาง
- แบบหล่อรั่ว: ปูนไหลออกด้านข้างก่อนเต็มใต้เพลท ทำให้ปริมาตรและแรงดันหาย
- ผิวมีน้ำขัง: น้ำขังเปลี่ยนสัดส่วนน้ำต่อปูนบริเวณผิวสัมผัสและลดคุณภาพงาน
- ผสมทิ้งไว้นาน: วัสดุหนืดขึ้นและไหลไม่ดีเท่าช่วงหลังผสมเสร็จใหม่
- ช่องระบายอากาศไม่พอ: อากาศไม่มีทางออก ทำให้ปูนเข้าไม่เต็มแม้มีแรงดันจาก Head Box
- ใช้เครื่องจี้คอนกรีต: อาจทำให้ส่วนผสมแยกตัวและเกิดคุณภาพไม่สม่ำเสมอ
เช็กลิสต์ก่อนเริ่มเทจริง
ตรวจ alignment, shim และ anchor bolt ก่อนปิดแบบ
อิ่มน้ำแต่ไม่มีน้ำขัง ฝุ่นและคราบน้ำมันถูกกำจัดแล้ว
แบบรับแรงดันได้ อุดรอยรั่วครบ และมีช่องเทชัดเจน
มีความสูงและปริมาตรพอให้ปูนไหลต่อเนื่อง
เตรียมน้ำ 3.25–3.50 ลิตรต่อถุงสำหรับแบบเหลว หรือ 2.75 ลิตรสำหรับแบบข้น
คนผสม คนเท และคนช่วยการไหลต้องพร้อมก่อนเริ่ม เพื่อไม่ให้หยุดเทกลางคัน
ฐานเครื่องจักรสั่นหรือทรุด สัญญาณแบบไหนต้องรีบตรวจ?
อาการฐานเครื่องจักรสั่นไม่ได้แปลว่าเครื่องจักรเสียเสมอไป หลายครั้งต้นเหตุอยู่ที่ฐานรองรับ เช่น ปูนเกร้าท์ใต้เพลทเสื่อมสภาพ มีโพรงอากาศ ปูนรองฐานหดตัว โบลต์คลาย หรือพื้นคอนกรีตเดิมแตกร้าว เมื่อแรงสั่นจากมอเตอร์ ปั๊ม โบลเวอร์ คอมเพรสเซอร์ หรือเครื่องจักรหนักถ่ายลงฐานไม่เต็มพื้นที่ แรงจะไปกระจุกตัวที่บางจุด ทำให้อาการสั่นและทรุดลุกลามเร็วขึ้น
ถ้าอาการเกิดจากช่องว่างใต้ Base Plate หรือปูนรองฐานเดิมเสียหาย วิธีแก้ที่ถูกต้องคือรื้อส่วนที่เสีย เตรียมผิวใหม่ ตั้งระดับ/ตั้งศูนย์ให้ถูกต้อง แล้วเทปูนเกร้าท์ Non-Shrink รับกำลังอัดสูง เช่น Lanko 701 เพื่อให้ฐานกลับมาถ่ายแรงเต็มหน้าเพลท ไม่ใช่แค่ฉาบปูนทับรอยร้าวด้านนอก
แต่ถ้าฐานทรุดจากดินอ่อน ฐานรากเสียหาย หรือคอนกรีตเดิมแตกร้าวเชิงโครงสร้าง ต้องให้วิศวกรตรวจประเมินก่อน การเกร้าท์ซ่อมใต้เพลทช่วยแก้ปัญหาช่องว่างและการถ่ายแรงเฉพาะจุดได้ดี แต่ไม่ใช่การแก้ฐานรากที่ทรุดทั้งระบบ
5 สาเหตุหลักที่ทำให้ฐานเครื่องจักรสั่น ทรุด หรือโบลต์คลาย
ปูนไหลไม่เต็มหรือเทผิดทิศทาง ทำให้เกิดช่องว่างใต้เพลท แรงสั่นจึงถ่ายลงฐานไม่เต็มพื้นที่
ปูนซีเมนต์ทั่วไปอาจหดตัวหลังแข็งตัว ทำให้เกิดช่องว่างบาง ๆ ระหว่างเพลทกับฐาน
เมื่อเพลทไม่แนบกับปูนเต็มหน้า โบลต์จะรับแรงสั่นและแรงดึงมากเกินไป จนคลายหรือเสียรูป
แรงสั่นซ้ำทำให้ปูนเก่าแตก ขอบเกร้าท์บิ่น และเกิดเสียงกลวงเมื่อเคาะรอบฐาน
ฝุ่น น้ำมัน น้ำขัง หรือคอนกรีตหลวม ทำให้วัสดุใหม่ยึดเกาะไม่ดีและเสื่อมซ้ำเร็ว
ค่า vibration เพิ่ม, alignment เปลี่ยน, โบลต์คลาย, ขอบปูนร้าว, เสียงกลวง, น้ำซึมหรือสนิมรอบฐาน
ขั้นตอนแก้ไขฐานเครื่องจักรสั่นด้วยปูนเกร้าท์ Lanko 701
งานซ่อมฐานเครื่องจักรควรเริ่มจากการวิเคราะห์สาเหตุ ไม่ใช่รีบเทวัสดุทับของเดิมทันที ขั้นตอนด้านล่างเป็นแนวทางทั่วไปสำหรับกรณีที่ปัญหาอยู่ที่ปูนรองฐานหรือช่องว่างใต้เพลท โดยต้องปรับตามแบบโครงการและคำแนะนำของวิศวกรหน้างาน
วัด vibration, ตรวจโบลต์, เคาะฟังเสียงกลวง, ดูรอยร้าว และตรวจว่าเพลทมีช่องว่างหรือไม่
สกัดปูนหลวม ปูนแตก หรือวัสดุที่ไม่ยึดเกาะออกจนถึงพื้นผิวที่แข็งแรงและสะอาด
ตรวจระดับ Base Plate, ทำแบบให้แน่น, ปิดรอยรั่ว และเตรียมช่องเทให้วัสดุไหลจากด้านเดียว
ใช้แบบเหลว 3.25–3.50 ลิตรต่อถุงเมื่อเน้นการไหลใต้เพลท หรือแบบข้น 2.75 ลิตรเมื่องานควบคุมการวางวัสดุได้ดี
เทต่อเนื่องเพื่อลดอากาศกักค้าง ห้ามใช้เครื่องจี้คอนกรีต และดูแลการบ่มตามสภาพอากาศหน้างาน
อะไรที่ไม่ควรทำเมื่อฐานเครื่องจักรเริ่มสั่น?
- ไม่ควรฉาบปูนทับขอบที่ร้าวอย่างเดียว: เพราะโพรงใต้เพลทหรือปูนเดิมที่เสียหายยังอยู่เหมือนเดิม
- ไม่ควรขันโบลต์ซ้ำโดยไม่ตรวจฐาน: ถ้าเพลทไม่แนบฐาน โบลต์จะรับแรงผิดหน้าที่และคลายซ้ำได้
- ไม่ควรใช้ปูนซีเมนต์ทั่วไปแทนเกร้าท์: ปูนทั่วไปอาจหดตัวและไม่เหมาะกับงานรองฐานเครื่องจักร
- ไม่ควรเทเกร้าท์หลายทิศทาง: เพราะอาจกักอากาศกลางเพลท ควรเทจากด้านเดียวให้วัสดุดันอากาศออก
- ไม่ควรใช้เครื่องจี้คอนกรีต: การสั่นมากเกินไปอาจทำให้ปูนเกร้าท์แยกตัว ใช้เหล็กเส้นหรือสายรัดช่วยไหลตามความเหมาะสมแทน
- ไม่ควรเปิดเครื่องเร็วเกินสเปก: ควรรอให้กำลังอัดพอและทำตามข้อกำหนดของผู้ผลิตเครื่องจักรหรือวิศวกรโครงการ
คำถามที่พบบ่อย
เท Lanko 701 ใต้ Base Plate ต้องเทจากด้านเดียวจริงไหม?
ควรเทจากด้านเดียวอย่างต่อเนื่อง เพื่อให้ปูนไหลดันอากาศออกทางด้านตรงข้ามหรือช่องระบาย ลดโอกาสเกิดโพรงอากาศใต้เพลท
ควรใช้ Lanko 701 แบบเหลวหรือแบบข้นใต้ฐานเพลท?
งานใต้เพลทที่ต้องการให้ปูนไหลเข้าเต็มมักใช้แบบเหลว 3.25–3.50 ลิตรต่อถุง 25 กก. ส่วนแบบข้น 2.75 ลิตรเหมาะกับงานที่ควบคุมการวางวัสดุได้ดีและเน้นกำลังอัดสูงสุด
Head Box จำเป็นไหม?
แนะนำให้ทำ เพราะ Head Box ช่วยสร้างแรงดันให้ปูนไหลเข้าใต้เพลทต่อเนื่อง ลดความเสี่ยงปูนหยุดกลางทางและเกิดโพรงอากาศ
ใช้เครื่องจี้คอนกรีตกับ Lanko 701 ได้ไหม?
ไม่ควรใช้เครื่องจี้คอนกรีต เพราะแรงสั่นมากเกินไปอาจทำให้ส่วนผสมแยกตัว ควรใช้เหล็กเส้นหรือสายรัดช่วยให้ปูนไหลแทน
พื้นผิวก่อนเทต้องเปียกหรือแห้ง?
ควรทำให้ผิวคอนกรีตอิ่มน้ำแบบ SSD แต่ไม่มีน้ำขัง หากมีน้ำขังต้องเอาออกก่อนเท เพราะน้ำขังทำให้อัตราส่วนน้ำต่อปูนบริเวณผิวสัมผัสผิดไป
ซื้อ Lanko 701 สำหรับงาน Base Plate ได้ที่ไหน?
สามารถดูรายละเอียดสินค้าได้ที่หน้า Lanko 701 ของ GY Asia หรือสอบถามผ่าน LINE @gyasia และโทร 089-222-8893 เพื่อเช็กราคาและคำนวณปริมาณใช้งาน
ฐานเครื่องจักรสั่นต้องแก้ทันทีไหม?
ควรรีบตรวจ เพราะอาการสั่นอาจทำให้โบลต์คลาย bearing เสีย alignment เปลี่ยน และฐานร้าวมากขึ้น หากพบเสียงกลวงหรือรอยร้าวรอบฐานควรหยุดตรวจตามความเหมาะสม
ใช้ Lanko 701 ซ่อมฐานเครื่องจักรทรุดได้ทุกกรณีไหม?
ไม่ทุกกรณี ถ้าทรุดจากช่องว่างใต้เพลทหรือปูนรองฐานเสียหาย Lanko 701 ช่วยแก้ด้วยการเกร้าท์ใหม่ได้ แต่ถ้าฐานรากหรือชั้นดินทรุด ต้องให้วิศวกรประเมินโครงสร้างก่อน
